Cultura

Nados en Marín: seis traxectorias da cultura, a educación e o deporte

Nov 09, 2026 Redacción

Un pintor, un mestre e historiador, un poeta e cantante, un home orquestra, un escritor e unha campioa de ciclocross: seis marinenses que levaron o nome de Marín máis aló do municipio. Esta selección reúne traxectorias da cultura, a educación e o deporte. Para a historia cívica do municipio, consulta Persoeiros históricos de Marín.

As seis traxectorias

NomeÁmbitoDato clave
Manuel Torres MartínezPinturaNaceu en 1901; a súa doazón deu orixe ao museo que leva o seu nome
José Torres MartínezEducación e historia localAutor de «Pequeña Historia de Marín»
Manuel Cambeiro SuárezPoesía e músicaPregoeiro das festas en 1971 e 1989
John BalanMúsica e espectáculoNaceu en Seixo en 1934
Xoán Bernárdez VilarLiteratura e historiaObras sobre a Gallaecia e o Rei Artur
Irene TrabazoCiclocrossCampioa de España co Club Ciclista Marín

Manuel Torres, pintor de Marín

Manuel Torres Martínez naceu en Marín en 1901. A súa principal influencia foi Carlos Maside, con quen mantivo unha gran amizade, e traballou con viñetas e debuxos en xornais, onde se aprecia a súa admiración polo estilo e a sátira de Castelao. A súa obra abrangue paisaxes, bodegóns, retratos, gravados, debuxos a lapis e tinta, e escultura. Doou unhas 77 obras ao Concello, orixe do Museo Municipal Manuel Torres, na avenida de Ourense: entrada gratuíta e, segundo Museos de Galicia, aberto de martes a venres de 11:00 a 14:00 e de 18:00 a 21:00, e sábados e domingos de 11:00 a 14:00.

José Torres Martínez, mestre e historiador local

Nado en 1906, exerceu como mestre en escolas de Hermelo, Porteliña e Pontevedra e chegou a ser catedrático e Xefe de Estudos da Escola do Profesorado da Universidade de Santiago. Escribiu Pequeña Historia de Marín e Marinenses en el tiempo, e recibiu a Medalla da Orde ao Mérito Docente.

Manuel Cambeiro Suárez (1920–1999): poeta, compositor e cantante

Nado en Marín, traballou na Administración da Armada e en 1966 foi destinado a Vigo, onde viviu ata a súa morte. Escribiu poesía en galego e castelán, e tangos e boleros. Foi pregoeiro das festas de Marín en 1971 e 1989.

John Balan, o artista de Seixo

John Balan, artista de Seixo
John Balan. Arquivo Todo Marín.

Manuel Outeda Villanueva, coñecido como John Balan, naceu en Seixo en 1934. Cantante, imitador e home orquestra, creou un personaxe propio inspirado no imaxinario do Oeste americano.

Xoán Bernárdez Vilar, escritor e investigador

Autor de obras de historia e divulgación sobre a Galicia antiga e medieval, como El inicio de nuestra Edad Media: la Gallaecia que se emancipó de Roma (Toxosoutos, 2004) e O rei Artur: mito e realidade, ademais da novela Un home de Vilamean.

Retrato do escritor Xoán Bernárdez Vilar
Xoán Bernárdez Vilar. Foto: Iago Pillado, CC BY-SA 2.5 España.

Irene Trabazo, ciclocross con raíces marinenses

Corre en ciclocross co Club Ciclista Marín. Foi campioa de España da disciplina (Campionato de España disputado en Segorbe) e logrou bos resultados no Campionato de Galicia, o ranking nacional e a Copa Federación.

Irene Trabazo no Campionato galego de ciclocross de 2012
Irene Trabazo no Campionato galego de ciclocross de 2012. Foto: Pablo-Beis, CC BY-SA 3.0.

Nacer en Marín e estar ligado a Marín

Esta serie distingue entre persoas nadas no municipio e figuras que, aínda que naceron fóra, desenvolveron aquí parte da súa vida ou da súa obra, como ocorre con moitos oficiais da Escola Naval.

Preguntas frecuentes

Que artistas naceron en Marín?

O pintor Manuel Torres (1901), o poeta e cantante Manuel Cambeiro (1920) e o artista popular John Balan (Seixo, 1934).

Quen escribiu unha historia local de Marín?

José Torres Martínez, autor de Pequeña Historia de Marín e Marinenses en el tiempo.

Hai deportistas de Marín con títulos nacionais?

Si: Irene Trabazo, campioa de España de ciclocross co Club Ciclista Marín.

Fontes: Concello de Marín, Cousas de Carragal (personajes marinenses) e Museos de Galicia. Revisado o 9 de novembro de 2026. Ademais, El Pelotón e catálogos editoriais.